کادر درمان مجرب، اعزام فوری 24 ساعته،آمبولانس های مجهز
علت غش کردن ناگهانی یکی از رایجترین دلایل مراجعه افراد به مراکز درمانی و تماس با خدمات اورژانس است. غش یا سنکوپ (Syncope) به از دست دادن موقتی هوشیاری گفته میشود که معمولاً به دلیل کاهش ناگهانی جریان خون و اکسیژنرسانی به مغز رخ میدهد. این وضعیت اغلب تنها چند ثانیه تا چند دقیقه طول میکشد و فرد پس از آن به هوش میآید، اما در برخی موارد میتواند نشانهای از یک بیماری جدی قلبی، عصبی یا متابولیک باشد.
شناخت علت غش کردن ناگهانی اهمیت زیادی دارد؛ زیرا همه موارد غش بیخطر نیستند. برخی افراد پس از غش به سرعت بهبود پیدا میکنند، اما اگر غش با درد قفسه سینه، تنگی نفس، تشنج، ضربان قلب نامنظم یا آسیب ناشی از زمین خوردن همراه باشد، باید آن را یک وضعیت اورژانسی تلقی کرد. در چنین شرایطی استفاده از خدمات آمبولانس خصوصی تهران برای انتقال ایمن بیمار به مرکز درمانی، میتواند از بروز عوارض جدی جلوگیری کند.
برای درک بهتر علت غش کردن ناگهانی باید بدانیم هنگام غش چه اتفاقی در بدن رخ میدهد. مغز انسان تنها چند ثانیه میتواند کاهش اکسیژن را تحمل کند. زمانی که جریان خون به مغز به هر دلیلی کاهش یابد، سلولهای مغزی عملکرد طبیعی خود را از دست داده و فرد هوشیاری خود را به طور موقت از دست میدهد.
فرآیند غش معمولاً در چند مرحله اتفاق میافتد:
جالب است بدانید افتادن روی زمین یک مکانیسم دفاعی طبیعی بدن است. وقتی فرد به حالت افقی قرار میگیرد، خون راحتتر به مغز میرسد و معمولاً هوشیاری ظرف مدت کوتاهی بازمیگردد.
در بسیاری از افراد، قبل از غش علائمی مانند موارد زیر دیده میشود:
اگر در این مرحله فرد بنشیند یا دراز بکشد، ممکن است از غش کامل جلوگیری شود.
در صورتی که بیمار پس از غش بیش از چند دقیقه هوشیار نشود یا دچار اختلال تنفس شود، باید وضعیت را جزو شرایط اورژانسی در نظر گرفت و بلافاصله با خدمات اورژانس یا آمبولانس تماس گرفت.
همه موارد از دست دادن هوشیاری، غش محسوب نمیشوند. پزشکان برای تشخیص علت غش کردن ناگهانی ابتدا نوع بیهوشی را مشخص میکنند.
سنکوپ همان غش واقعی است که به علت کاهش موقت خونرسانی مغز ایجاد میشود.
ویژگیهای آن:
در این حالت معمولاً بیمار:
در سکته مغزی یا خونریزی مغزی، کاهش هوشیاری معمولاً طولانیتر بوده و با علائمی مانند فلج، اختلال گفتار یا عدم تعادل همراه است.
در این نوع، بیمار ممکن است بدون هیچ هشدار قبلی ناگهان روی زمین بیفتد و خطر ایست قلبی نیز وجود داشته باشد.
در بسیاری از موارد، بدن قبل از غش علائم هشداردهندهای ارسال میکند. شناخت این علائم میتواند از بروز آسیبهای ناشی از زمین خوردن جلوگیری کند.
شایعترین علائم عبارتاند از:
اگر فرد این علائم را احساس کرد، بهتر است فوراً بنشیند یا دراز بکشد و پاهای خود را کمی بالاتر از سطح قلب قرار دهد تا خونرسانی به مغز بهبود پیدا کند.
علت غش کردن ناگهانی در همه افراد یکسان نیست و عوامل ایجادکننده آن با توجه به سن، شرایط جسمانی و بیماریهای زمینهای متفاوت است. به همین دلیل پزشکان هنگام بررسی علت غش، ابتدا سن بیمار را در نظر میگیرند؛ زیرا احتمال بروز برخی بیماریها در سالمندان بیشتر است، در حالی که در کودکان و نوجوانان معمولاً دلایل سادهتر و کمخطرتر مشاهده میشود.
غش در سالمندان باید همیشه جدی گرفته شود، زیرا ممکن است نشانه بیماریهای قلبی یا مشکلات عروقی باشد. از مهمترین دلایل غش در این گروه سنی میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
از آنجایی که سالمندان معمولاً هنگام غش تعادل خود را از دست میدهند، خطر شکستگی لگن، آسیب ستون فقرات یا ضربه به سر نیز افزایش مییابد. بنابراین اگر سالمندی بدون علت مشخص دچار غش شود، انتقال سریع و ایمن او به مرکز درمانی اهمیت زیادی دارد. در چنین شرایطی استفاده از خدمات آمبولانس خصوصی شرق تهران میتواند امکان انتقال بیمار با تجهیزات کامل و تحت نظر کادر درمان را فراهم کند.
در افراد جوان، علت غش کردن ناگهانی اغلب خوشخیمتر است و بیشتر به واکنشهای طبیعی بدن مربوط میشود. با این حال نباید احتمال بیماریهای جدی را نادیده گرفت.
شایعترین دلایل عبارتاند از:
اگر غش در هنگام ورزش، دویدن یا فعالیت بدنی شدید رخ دهد، احتمال وجود بیماریهای قلبی ارثی یا اختلالات ریتم قلب مطرح میشود و باید هرچه سریعتر توسط متخصص قلب بررسی شود.
غش در کودکان معمولاً والدین را بسیار نگران میکند، اما خوشبختانه بیشتر موارد ناشی از بیماریهای خطرناک نیست. با این حال، هرگونه بیهوشی در کودک باید توسط پزشک ارزیابی شود.
دلایل شایع عبارتاند از:
اگر غش کودک با تشنج، تب شدید، کبودی لبها یا طولانی شدن بیهوشی همراه باشد، باید آن را یک وضعیت اورژانسی دانست و بدون اتلاف وقت از خدمات درمانی کمک گرفت.
زنان در برخی دورههای زندگی بیشتر در معرض غش قرار میگیرند. تغییرات هورمونی، کاهش فشار خون و افزایش نیاز بدن به اکسیژن از جمله عواملی هستند که احتمال غش را افزایش میدهند.
در دوران بارداری، رحم در حال رشد ممکن است روی عروق بزرگ شکم فشار وارد کند و بازگشت خون به قلب را کاهش دهد. همچنین تغییرات هورمونی باعث گشاد شدن رگها و افت فشار خون میشود.
از مهمترین دلایل غش در بارداری میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
اگر مادر باردار دچار غش شود، باید وضعیت جنین نیز بررسی شود؛ زیرا در برخی موارد، کاهش خونرسانی میتواند بر سلامت جنین تأثیر بگذارد.
برخی خانمها به دلیل خونریزی شدید، درد زیاد یا افت فشار خون در دوران قاعدگی دچار غش میشوند. کمبود آهن ناشی از خونریزیهای مکرر نیز میتواند احتمال این اتفاق را افزایش دهد.
کمبود آهن یکی از شایعترین مشکلات در زنان است. زمانی که میزان هموگلوبین کاهش پیدا میکند، اکسیژن کمتری به مغز میرسد و احتمال بروز سرگیجه و غش افزایش مییابد.
گاهی علت غش کردن ناگهانی تنها یک واکنش طبیعی بدن نیست، بلکه نشانه بیماری مهمی است که باید هرچه سریعتر تشخیص داده شود.
خطرناکترین علت غش، بیماریهای قلبی هستند. این بیماریها شامل موارد زیر میشوند:
غش ناشی از بیماری قلبی معمولاً بدون هشدار قبلی رخ میدهد و ممکن است با درد قفسه سینه یا تپش قلب همراه باشد.
برخی بیماریهای سیستم عصبی نیز میتوانند باعث از دست رفتن هوشیاری شوند، از جمله:
اختلال در عملکرد طبیعی بدن نیز از دلایل مهم غش محسوب میشود.
نمونههایی از این بیماریها عبارتاند از:
در مواردی مانند آمبولی ریه یا کاهش شدید اکسیژن خون نیز احتمال غش وجود دارد. این وضعیت معمولاً با تنگی نفس و درد قفسه سینه همراه است و نیاز به درمان فوری دارد.
همه موارد غش خطرناک نیستند، اما برخی علائم نشان میدهند که بیمار باید فوراً به مرکز درمانی منتقل شود.
موارد زیر از مهمترین علائم هشدار هستند:
در چنین شرایطی نباید بیمار را با خودروی شخصی جابهجا کرد؛ زیرا ممکن است در مسیر دوباره دچار افت هوشیاری یا ایست قلبی شود. انتقال بیمار با تجهیزات پایش علائم حیاتی و حضور نیروهای درمانی، ایمنی بیشتری ایجاد میکند. در صورت وقوع این شرایط در محدوده غرب شهر، استفاده از خدمات آمبولانس خصوصی غرب تهران میتواند روند انتقال بیمار را سریعتر و ایمنتر انجام دهد.
اقدامات اولیه صحیح میتواند از بروز آسیبهای جدی جلوگیری کند و تا رسیدن نیروهای درمانی، وضعیت بیمار را پایدار نگه دارد.
مهمترین اقدامات عبارتاند از:
بعد از بازگشت هوشیاری، بسیاری از افراد تصور میکنند که مشکل کاملاً برطرف شده است؛ اما در واقع، علت غش کردن ناگهانی هنوز مشخص نیست و ممکن است پشت این اتفاق یک بیماری مهم پنهان باشد. به همین دلیل، اقدامات پس از غش به اندازه کمکهای اولیه هنگام غش اهمیت دارند.
بیمار را حداقل ۱۰ تا ۱۵ دقیقه در حالت خوابیده نگه دارید.
علائم حیاتی مانند تنفس، نبض و سطح هوشیاری را بررسی کنید.
در صورت هوشیاری کامل، مقدار کمی آب یا مایعات شیرین به او بدهید.
از بیمار درباره علائم قبل از غش سؤال کنید؛ مانند درد قفسه سینه، تپش قلب، سرگیجه یا تاری دید.
اگر بیمار دیابتی است، قند خون او را بررسی کنید.
بیمار را بلافاصله بلند نکنید.
به فرد نیمههوشیار آب یا غذا ندهید.
اجازه رانندگی یا فعالیت سنگین تا مشخص شدن علت را ندهید.
غش را بهعنوان یک اتفاق ساده و بیاهمیت نادیده نگیرید.
اگر بیمار پس از غش دچار گیجی طولانی، ضعف یک سمت بدن، اختلال گفتار یا درد قفسه سینه باشد، باید فوراً به مرکز درمانی منتقل شود. در چنین شرایطی استفاده از خدمات آمبولانس خصوصی تهران میتواند انتقال ایمن بیمار را با پایش مداوم علائم حیاتی فراهم کند.
تشخیص دقیق علت غش کردن ناگهانی نیازمند بررسی مرحلهبهمرحله است. پزشک ابتدا شرح حال کامل میگیرد و سپس بر اساس علائم و سن بیمار، آزمایشها و بررسیهای لازم را درخواست میکند.
مهمترین بخش تشخیص، پاسخ به این پرسشهاست:
غش در چه شرایطی رخ داده است؟
آیا قبل از غش علائمی وجود داشته است؟
مدت بیهوشی چقدر بوده است؟
آیا بیمار پس از به هوش آمدن گیج بوده است؟
آیا سابقه بیماری قلبی، دیابت یا تشنج وجود دارد؟
پزشک فشار خون را در حالت خوابیده و ایستاده اندازهگیری میکند، ضربان قلب را بررسی میکند و معاینه عصبی انجام میدهد.
یکی از اولین و مهمترین بررسیها برای تشخیص آریتمیها، بلوک قلبی یا علائم بیماری قلبی است.
برای بررسی موارد زیر انجام میشود:
کمخونی
افت قند خون
اختلالات الکترولیتی
مشکلات تیروئید
عفونتها
در صورت شک به بیماریهای ساختاری قلب مانند تنگی دریچه یا نارسایی قلب.
اگر غش بهصورت گهگاهی رخ دهد و احتمال اختلال ریتم قلب وجود داشته باشد، ضربان قلب به مدت ۲۴ تا ۷۲ ساعت ثبت میشود.
برای تشخیص سنکوپ وازووگال و افت فشار خون وضعیتی کاربرد دارد.
در صورت وجود علائم عصبی، پزشک ممکن است CT scan یا MRI مغز درخواست کند.
تشخیص صحیح اهمیت زیادی دارد، زیرا درمان غش ناشی از افت فشار خون با درمان غش ناشی از آریتمی قلبی کاملاً متفاوت است.
درمان زمانی مؤثر است که علت غش کردن ناگهانی بهدرستی مشخص شده باشد. در ادامه، مهمترین روشهای درمانی بر اساس علت را مرور میکنیم.
افزایش مصرف مایعات
مصرف کافی نمک (در صورت نداشتن منع پزشکی)
بلند شدن آهسته از حالت خوابیده
استفاده از جوراب واریس در برخی بیماران
اجتناب از ایستادن طولانی
شناخت علائم هشداردهنده
انجام مانورهای فشاری مانند جمع کردن عضلات پا
کاهش استرس و اضطراب
مصرف سریع قند یا آبمیوه
تنظیم داروهای دیابت
وعدههای غذایی منظم
مصرف آهن
درمان علت خونریزی
اصلاح تغذیه
بسته به نوع بیماری ممکن است شامل:
داروهای ضدآریتمی
ضربانساز قلب (Pacemaker)
آنژیوگرافی
جراحی دریچه قلب
در صورت تشخیص تشنج، سکته مغزی یا سایر بیماریهای مغزی، درمان تخصصی توسط متخصص مغز و اعصاب انجام میشود.
اگر غش در منزل رخ دهد و بیمار نیاز به انتقال تحت نظر داشته باشد، استفاده از خدمات آمبولانس خصوصی شمال تهران و یا کمک های اولیه تشنج میتواند برای بیماران سالمند، قلبی یا دارای کاهش سطح هوشیاری گزینهای ایمن و حرفهای باشد.
پیشگیری از غش در بسیاری از موارد امکانپذیر است، بهویژه زمانی که علت آن افت فشار خون، کمآبی یا سنکوپ وازووگال باشد.
روزانه ۶ تا ۸ لیوان آب بنوشید و در هوای گرم یا هنگام ورزش، مصرف مایعات را افزایش دهید.
گرسنگی طولانی میتواند باعث افت قند خون و غش شود. وعدههای غذایی کوچک و منظم توصیه میشود.
ابتدا چند دقیقه بنشینید، سپس بهآرامی بایستید.
در صورت اجبار به ایستادن، عضلات پا را منقبض و منبسط کنید.
فشار خون
دیابت
بیماریهای قلبی
کمخونی
تکنیکهای تنفس عمیق، مدیتیشن و خواب کافی میتوانند در کاهش غشهای ناشی از اضطراب مؤثر باشند.
اگر احساس سرگیجه، تاری دید یا تعریق سرد دارید، فوراً بنشینید یا دراز بکشید.
علت غش کردن ناگهانی معمولاً به دلیل کاهش موقت خونرسانی به مغز رخ میدهد. افت فشار خون، افت قند خون، کمآبی بدن، استرس شدید، بیماریهای قلبی و اختلالات ریتم قلب از مهمترین دلایل این عارضه هستند.
خیر. بسیاری از موارد غش خوشخیم هستند؛ اما اگر غش بدون هشدار قبلی، هنگام فعالیت، همراه با درد قفسه سینه، تنگی نفس یا تشنج باشد، باید فوراً توسط پزشک بررسی شود.
بیمار را روی سطح صاف بخوابانید، پاهای او را کمی بالاتر از سطح قلب قرار دهید، لباسهای تنگ را شل کنید و تنفس و نبض را بررسی کنید. اگر بیمار طی چند دقیقه به هوش نیامد، با اورژانس تماس بگیرید.
تا زمانی که فرد هوشیاری کامل پیدا نکرده است، نباید به او آب، غذا یا دارو داد. همچنین نباید بلافاصله او را بلند کرد یا اجازه رانندگی و انجام فعالیتهای سنگین را به او داد.
غش معمولاً به دلیل کاهش خونرسانی به مغز ایجاد میشود و مدت کوتاهی طول میکشد؛ اما تشنج اغلب با حرکات غیرارادی اندامها، گاز گرفتن زبان، بیاختیاری ادرار و گیجی طولانی پس از حمله همراه است.
اگر غش همراه با درد قفسه سینه، تنگی نفس، ضربان قلب نامنظم، بیهوشی طولانی، آسیب شدید به سر یا تکرار غش باشد، باید فوراً بیمار توسط تیم درمانی ارزیابی شود.
بله. افت ناگهانی فشار خون یکی از شایعترین علتهای غش کردن ناگهانی است و ممکن است در اثر کمآبی بدن، مصرف برخی داروها یا تغییر سریع وضعیت بدن ایجاد شود.
بله. اختلالات ریتم قلب، نارسایی قلب، تنگی دریچه آئورت و برخی بیماریهای مادرزادی قلب میتوانند باعث غش شوند و نیاز به بررسی فوری پزشکی دارند.
نوشیدن آب کافی، تغذیه منظم، کنترل بیماریهای زمینهای، پرهیز از ایستادن طولانی، خواب کافی و مدیریت استرس از مهمترین راهکارهای پیشگیری از غش کردن هستند.
بله. در سالمندان، غش ممکن است نشانه بیماریهای قلبی یا عروقی باشد و همچنین خطر زمین خوردن، شکستگی استخوان و آسیب به سر را افزایش دهد؛ بنابراین بررسی پزشکی سریع ضروری است.
شرکت آمبولانس خصوصی تهران با ارائه خدمات در محدوده غرب تهران امکان امداد رسانی در این منطقه را به زیر 10 دقیقه سانده است. این شرکت زیرمجموعه ای از شرکت آمبولانس خصوصی آرمان بوده و با افزایش ظرفیت واحد اپراتوری، برقراری ارتباط با این مرکز را تسهیل کرده است.